Những giấy tờ cần bảo vệ ngay từ ngày đầu

Trong những tháng đầu, bạn sẽ liên tục phải chứng minh mình là ai, nhập cảnh khi nào và đang sống ở đâu — bởi những cơ quan khác nhau vốn không trao đổi thông tin với nhau. Người thấy việc này nhẹ nhàng là người đã sắp xếp giấy tờ ngay trong tuần đầu tiên.

Làm khi nào

Tuần đầu tiên, trước khi có ai đòi

Chi phí

Không, ngoài tiền dịch thuật

Hai bản sao

Một trên đám mây, một trên ổ đĩa mã hóa

Bị hỏi nhiều nhất

Hai giấy chứng minh địa chỉ

Giữ bản gốc

Để chung một chỗ, nếu được thì nơi chống cháy, và đừng bao giờ mang tất cả theo người cùng lúc:

• Hộ chiếu kèm trang thị thực
• Bản in I-94 — xem cách tìm và in
• Giấy khai sinh và, nếu đã kết hôn, giấy đăng ký kết hôn
• Thẻ xanh hoặc giấy phép lao động (EAD), khi đã được cấp
• Bằng cấp và bảng điểm
• Hồ sơ lái xe từ nước bạn — một số hãng bảo hiểm Mỹ dùng nó để giảm phí, và một số tiểu bang rút ngắn quy trình cấp bằng nhờ nó
• Sổ tiêm chủng, đặc biệt cho trẻ chuẩn bị nhập học
• Hồ sơ bệnh án của người có bệnh mạn tính, ghi thuốc theo tên gốc chứ không theo tên thương mại ở nước bạn

Làm bản dịch công chứng sớm

Mọi giấy tờ không phải tiếng Anh đều cần bản dịch có chứng nhận (certified translation) cho hầu hết các mục đích chính thức. Nó khác với công chứng chữ ký: bản dịch có chứng nhận đi kèm lời cam kết có chữ ký của người dịch rằng bản dịch đầy đủ và chính xác. Bạn có thể làm việc này trước khi rời nước, thường rẻ hơn nhiều so với làm ở Mỹ.

Giấy khai sinh và giấy kết hôn là hai thứ gần như chắc chắn sẽ cần. Bằng cấp và bảng điểm xếp sau, và cũng là thứ mất nhiều thời gian nhất để xin lại từ trường ở nước ngoài sau khi bạn đã đi.

Tên phải khớp nhau, mà thường thì không

Quy ước đặt tên mỗi nước một khác, còn hệ thống ở Mỹ mặc định một tên gọi và một họ. Khi hộ chiếu, thị thực và giấy khai sinh của bạn sắp xếp cùng những tên đó theo thứ tự khác nhau, hoặc khi tên thời con gái xuất hiện ở giấy này mà không có ở giấy kia, hãy chuẩn bị bị yêu cầu giải thích — thường là bởi một nhân viên không có thẩm quyền chấp nhận lời giải thích ấy.

Hãy quyết định sớm một cách viết tên duy nhất dùng ở mọi nơi, dùng nhất quán từ đơn đầu tiên trở đi, và giữ giấy tờ nối các cách viết đó lại với nhau. Sửa sai lệch về sau nghĩa là phải sửa hồ sơ ở nhiều cơ quan cùng lúc.

Sao lưu bản điện tử

Quét tất cả và lưu ở hai nơi — một tài khoản đám mây và một ổ đĩa hoặc điện thoại được mã hóa. Chụp cả hai mặt của mọi thẻ. Ghi lại cả số biên nhận (receipt number) trên mọi thông báo của USCIS, vì đó là thứ mọi truy vấn về sau dùng để xác định hồ sơ của bạn.

Lập hồ sơ địa chỉ

Ngay từ tháng đầu, giữ lại mọi thứ có tên bạn kèm địa chỉ ở Mỹ: hợp đồng thuê nhà, hóa đơn điện nước, sao kê ngân hàng, thư từ cơ quan. DMV, nhà trường và văn phòng phúc lợi đều đòi hai giấy chứng minh địa chỉ, và họ khó tính đến bất ngờ — hóa đơn điện thoại có thể bị từ chối trong khi hóa đơn điện được chấp nhận, còn giấy tờ mang tên người ở ghép thì không dùng được. Chỉ riêng điều này đã đủ để bạn nên sớm đứng tên một dịch vụ tiện ích nào đó.

Những thứ không bao giờ được giao ra

Không cơ quan nhà nước nào yêu cầu bạn gửi bản gốc cho một cá nhân, trả phí bằng thẻ quà tặng hay chuyển khoản nhanh, hoặc xác nhận số an sinh xã hội qua điện thoại. Đó là dấu hiệu của những trò lừa nhắm vào người mới đến nhiều nhất — xem các trò lừa nhắm vào người nhập cư mới.

Còn một điều nữa: chủ lao động được phép xác nhận bạn có quyền làm việc, nhưng không được đòi một loại giấy tờ cụ thể hay từ chối những giấy tờ hợp lệ mà bạn chọn xuất trình. Đó là hành vi trái luật, và đủ phổ biến để bạn nên biết trước ngày đi làm đầu tiên.